Po zakończeniu 405. Zebrania Plenarnego Konferencji Episkopatu Polski w Łomży (8-10 czerwca 2026) w Wyższym Seminarium Duchownym w Łomży odbyła się konferencja prasowa zorganizowana przez Rzecznika KEP ks. Leszka Gęsiaka SJ.
W spotkaniu udział wzięli abp Tadeusz Wojda SAC, Przewodniczący KEP, abp Wiesław Śmigiel, przewodniczący Rady KEP ds. Rodziny, bp Artur Ważny, przewodniczący Zespołu roboczego ds. Katechezy Parafialnej oraz Ks. prał. Jarosław Mrówczyński, zastępca Sekretarza Generalnego KEP i przewodniczący Zespołu roboczego do wypracowania zasad postępowania jednostek kościelnych na wypadek niespodziewanych sytuacji kryzysowych oraz dziennikarze.
Po przywitaniu wszystkich zgromadzonych i przedstawieniu prelegentów przez Rzecznika KEP głos zabrał abp Wojda, który krótko podsumował trzy dni obrad w Łomża, a także podziękował bp. Januszowi Stepnowskiemu i wszystkim zaangażowanym w przygotowanie i przebieg Zebrania Planarnego w Łomży.
Przewodniczący KEP stwierdził, że biskupi ogrom czasu poświęcili katechezie w wymiarze parafialnym. „Oprócz religii w szkole potrzebna jest katecheza parafialna” – stwierdził. Wskazał, że „Chodzi o to, aby ożywić parafię, aby była to parafia jutra” – oraz – „aby była to wspólnota otwarta na wszystkich”.
Drugi temat obrad – stwierdził abp Wojda – dotyczył przyjęcia w Polsce posynodalnej adhortacji apostolskiej „Amoris laetitia” papieża Franciszka w 10 lat po jej publikacji. „Chcieliśmy zastanowić się, jak wygląda dzisiaj recepcja tego dokumentu w Polsce. Jest podejmowanych bardzo wiele inicjatyw, które zmieniają podejście do małżeństw, także małżeństw rozbitych”. Dodał, , że jest wiele inicjatyw, są wspólnoty, gdzie są regularnie organizowane spotkania, rekolekcje, „aby te osoby poczuły się, że są częścią Kościoła”.
Przewodniczący KEP wskazał, że pasterze wyrazili wdzięczność papieżowi Leonowi XIV za encyklikę „Magnifica humanitas”. Podkreślił, że jest to pilny dokument z perspektywy potrzeby, „aby sztuczna inteligencja nie zastępowała naszych ludzkich zdolności, aby nas nie zubożała, a z drugiej strony by nie stawała się ograniczeniem dla człowieka, czy przestrzenią, w której człowiek będzie poniżany czy doświadczany w sposób negatywny”.
Abp Wojda przekazał, że inny temat dotyczył kontynuowanych prac związanych z powołaną wcześniej Komisją niezależnych ekspertów do zbadania zjawiska wykorzystywania seksualnego osób małoletnich w Kościele katolickim w Polsce. Podkreślił, że Episkopat nadal czeka na Statut, który został wysłany do MSWiA. Wyjaśnił, że istnieje wersja robocza Porozumienia w przedmiocie współpracy Komisji z diecezjami i jurysdykcjami zakonnymi, która stanie się przedmiotem wstępnej rozmowy z kandydatem na przewodniczącego Komisji. „Jest to dokument roboczy. Kiedy zostanie zatwierdzony dokument ze strony władz państwowych będzie można rozmawiać z kandydatem na stanowisko przewodniczącego Komisji” – wskazał.
Drugim biskupem, prezentującym obrady był abp Wiesław Śmigiel, przewodniczący Rady KEP ds. Rodziny, który podjął temat sytuacji małżeństw i rodzin w Polsce. Poinformował on, że Rada ds. Rodziny opracowała roboczy raport dotyczący sytuacji rodzin i małżeństw w Polsce, który otrzymali wszyscy biskupi. Zauważył, że na Zebraniu Plenarnym pasterze przedstawili w tym temacie swoje uwagi.
Abp Śmigiel przyznał, że 10 lat po publikacji „Amoris laetitia” widać, że dokument ten jest istotnym punktem odniesienia dla duszpasterstwa małżeństw i rodzin. „To, co jest najważniejsze, to że ten dokument wzywa nas do bardziej ewangelicznego stylu duszpasterstwa. Wzywa nas do modlitwy” – zauważył. Podkreślił, że metamorfoza wspólnoty zaczyna się od modlitwy, nie od działania.
Wskazał on także, że „sporo uwagi poświęciliśmy temu, aby w Kościele wszystkie rodziny czuły się zaopiekowane” i dodał, że „zależy nam na tym, by sami małżonkowie dzielili się z innymi świadectwem swojego życia w małżeństwie. Zgodnie z adhortacją „Amoris laetitia” chcemy pokazać piękno małżeństwa i rodziny”.
Jako trzeci głos zabrał bp Artur Ważny, przewodniczący Zespołu roboczego ds. Katechezy Parafialnej. Stwierdził, że Zespół opracował wskazania dla katechezy parafialnej oraz poradnik dla proboszczów. „Teraz przygotowujemy vademecum dobrych praktyk, które będą pokazywać to, co już jest w Kościele w charakterze dobrych praktyk. Bo to nie jest tak, że w Kościele nie było katechezy parafialnej”. Mocno zaznaczył zarazem, że katecheza parafialna nie ma zastąpić lekcji religii w szkole.
Bp Ważny przyznał, że głównie chodzi o to, w jaki sposób wprowadzić ten nowy model w praktykę parafialną. „To jest zmiana mentalności. Chodzi o towarzyszenie w procesie rozwoju wiary we wspólnocie” – zaznaczył. Podkreślił, że ten proces ciągle trwa, i nie kończy się na sakramentach Eucharystii, bierzmowania i małżeństwie. Wskazał, że istniej potrzeba uformowanych i oddanych liderów, którzy będą towarzyszyć innym. „Istotne jest zaangażowanie całej wspólnoty parafialnej przez modlitwę, uruchomienie talentów i charyzmatów, a także logistykę, finanse”.
Ostatnim mówcą był ks. prał. Jarosław Mrówczyński, zastępca Sekretarza Generalnego KEP i przewodniczący Zespołu roboczego do wypracowania zasad postępowania jednostek kościelnych na wypadek niespodziewanych sytuacji kryzysowych. Ukazał on stan rozmów w temacie bezpieczeństwa, które odbywają się między Konferencją Episkopatu Polski a odpowiednimi instytucjami państwowymi z MSWiA i MON.
Ks. Mrówczyński wskazał, że kilka miesięcy temu został powołany zespół roboczy do wypracowania zasad na wypadek kryzysów, kataklizmów, ewentualnie wojny. „Była to odpowiedź na zapotrzebowanie strony rządowej, która zwróciła się do Episkopatu o współpracę w dziedzinie ochrony ludności oraz kraju”.
Podkreślił on, że przygotowywany jest poradnik dla administratorów jednostek kościelnych na wypadek kryzysu lub wojny, a także szkolenia dla delegatów diecezjalnych, odpowiedzialnych za bezpieczeństwo oraz ochronę ludności i zabytków. Dodał, że biskupi zostali poproszeni o oddelegowanie osób odpowiedzialnych za te kwestie, by wzięli udział w szkoleniach, które mają ruszyć jesienią tego roku.
Ks. Mrówczyński zaznaczył, że „Kościół nie zamierza wyręczać państwa w ochronie ludności, to jest obowiązek, który spoczywa na organach państwowych, tak centralnych jak i lokalnych”.
W czasie pytań głos zabrała Katarzyna Polewko z Radia Nadzieja i postawiła pytanie o wymiar praktyczny wprowadzenia katechezy parafialnej, o sposoby na to, aby te przedsięwzięcie Kościoła „mogło się naprawdę udać, aby mogło trafić do wiernych, aby oni na tę katechezę w parafii przybywali”.
Bp Ważny stwierdził, że nad tym pytaniem biskupi zastanawiali się pół dnia, bo to jest trudne. „Rzeczywiście, najważniejsza jest zmiana mentalności. Myślimy, że początek w dużej mierze zależy od duszpasterzy, ale zależy w dużej mierze o wiernych świeckich, którzy mają taką świadomość, że potrzebują czegoś więcej” – zauważył. Potrzeba zaangażowania liderów i przewodniczących wspólnot, które już istnieją w parafiach i podejmowania oddolnie pojedynczych obszarów głoszenia katechezy, zależnie od możliwości wspólnoty. Pilna jest też potrzeba wskazywania rekolekcji ewangelizacyjnych czy katechez kerygmatycznych tym, którzy przychodzą do Kościoła, a nie doświadczyli relacji wiary z Bogiem.
Kolejne pytanie red. Polewko dotyczyło rodzin i działań parafii, które można podjąć już teraz, aby osoby żyjące w związkach niesakramentalnych, po wielu latach wykluczenia zauważyły, że już teraz w Kościele jest dla nich miejsce.
Odpowiadając abp Śmigiel zauważył, że doświadczenie osób żyjących w związkach niesakramentalnych jest zróżnicowane. „Nie wszędzie te osoby miały poczucie wykluczenia. Były też takie środowiska i tzw. duszpasterstwo związków niesakramentalnych w Polsce działa od bardzo dawna” – zauważył. Istnieje wiele inicjatyw w parafiach skierowanych do takich osób. Ważna jest modlitwa całej wspólnoty parafialnej za takie osoby. „Potrzebujemy w Polsce wypracowania modelu integracji” – stwierdził.
Przewodniczący KEP abp Wojda stwierdził, że w towarzyszeniu osobom w związkach niesakramentalnych czy osobom przeżywający trudności ważne jest przełamywanie pewnego stereotypu. „Wcześniej była ta mentalność i ta świadomość, że jak ktoś zgrzeszył, albo się rozwiódł, to takim osobom mniej uwagi było poświęcane. Ci ludzie czuli się taki wyłączeni. Dzisiaj ta mentalność się zmienia – i bardzo dobrze. Jak powiedział Jezus «Nie potrzebują lekarza zdrowi, ale ci co się źle mają»”. Dzisiaj w Kościele w Polsce dzieje się w tym temacie bardzo dużo.
Rzecznik KEP podkreślił, że biskupi zebrani na Zebraniu Plenarnym KEP w Łomży, prosili Matkę Bożą Łomżyńską – Matkę Pięknej Miłości o dar pojednania i zgody oraz udzielili wszystkim pasterskiego błogosławieństwa. Na tym konferencja prasowa została zakończona.
foto: radionadzieja.pl